Verlichting

Verlichting is één van de meest onderschatte onderdelen in een interieur. Vaak worden er her en der maar wat lampen geplaatst zonder een goed plan. Lampen worden op de verkeerde plaats gezet of worden op de verkeerde manier gebruikt. Zo is een plafonnière bedoeld om algemene verlichting te geven, bijvoorbeeld bij binnenkomst in een donkere woning of als je tijdelijk wat meer licht nodig hebt. Plafonnières zijn echter sfeerloos en geven vaak saai licht. In dit artikel wordt beschreven hoe je verlichting goed kunt toepassen in jouw interieur.

Hoe moet het dan wel?
Verlichting heeft altijd een functie. Met licht kun je sfeer geven aan jouw interieur. In de meeste woningen in Nederland is de verlichting niet in orde. Lukt het je 's avonds niet om goed wakker te blijven en val je regelmatig op de bank in slaap zonder directe aanleiding? Vaak komt dit door te weinig licht. De meeste woonkamers zijn slecht verlicht en hebben maar één of twee soorten verlichting. Bij een goede verlichting wordt er gebruik gemaakt van alle drie de soorten verlichting: algemene of basisverlichting, functionele verlichting en sfeerverlichting.

Basisverlichting
Algemene of basisverlichting is de verlichting die als basis dient voor de kamer. Vaak zet je deze verlichting (tijdelijk) aan als je een donkere ruimte binnenkomt. Deze verlichting geeft de ruimte direct een goed en verlicht overzicht. Over het algemeen gaat het hier om plafondlampen, zoals plafonnières of ingebouwde spots. Basisverlichting kan ook langer gebruikt worden mits het licht dimbaar is, zoals vaak het geval is bij ingebouwde spots. Over het algemeen hebben lampen die basisverlichting geven een doorschijnende kap en geven op deze manier diffuus licht. Wanneer een kap geen licht doorlaat, ontstaat een gerichte lichtbundel. Deze lampen vallen onder functionele verlichting.

Functionele verlichting
Zoals de naam het al zegt, gaat het bij functioneel licht om lampen met een functie. Deze lampen worden op plaatsen gebruikt waar direct en functioneel licht nodig is. Denk daarbij aan hanglampen boven de eettafel, staande lamp bij de leeshoek, lampen boven de boekenkast of een kunstwerk. Het gaat echt om plaatsen waar licht nodig is. Ook deze lampen kunnen als sfeerverlichting gebruikt worden, mits ze dimbaar zijn of niet een te hoge lichtintensiteit hebben.

Sfeerverlichting
De meest bekende groep is de sfeerverlichting. Deze lampen lichten donkere hoeken van een ruimte op en geven sfeer aan een interieur. Vaak gaat het bij sfeerverlichting om kleine lampen met een lage lichtintensiteit. Maar ook met staande lampen of hanglampen kun je sfeer creëren met zacht licht. Ook lampen met gekleurde verlichting vallen onder sfeerverlichting, zoals gekleurde LED-lampjes of LED-strips.

Zelf een verlichtingsplan maken
Om de juiste verlichting op de juiste plek te krijgen is het goed om een lichtplan te maken. Met onderstaand stappenplan kun je dit zelf doen.
Stap 1: Een plattegrond maken
Start je met het maken van een plattegrond van de woning (eventueel op schaal). Teken alle kamers die verlicht moeten worden, inclusief ramen en deuren waar licht doorheen komt.
Teken vervolgens in de plattegrond alle meubelen en objecten die verlicht moeten worden. Denk daarbij ook aan wanddecoraties, een kast, een kunstwerk of open haard.
Geef op de plattegrond ook aan waar zich aansluitpunten bevinden in het plafond en stopcontacten in de wanden.

Stap 2: Noodzakelijke verlichting bepalen
Begin met de aansluitpunten in het plafond. Bepaal waar de lampen komen en wat voor soort lamp dat is. In de hal is een plafonnière misschien geschikt, terwijl je boven de eettafel een hanglamp kunt toepassen. Geef op de plattegrond aan waar de lamp precies komt en wat voor lamp het is.
Vervolgens zijn de andere locaties in de ruimte aan de beurt. Bepaal waar je sowieso licht wilt hebben en wat voor soort lamp dat moet zijn. Geef ook deze aan in de plattegrond.
Als het goed is zijn nu alle noodzakelijke gedeelte van de kamer verlicht. De basisverlichting en de functionele verlichting zijn nu ingedeeld.

Stap 3: Verlichtingsplan compleet maken
Als de noodzakelijke lampen aangegeven zijn, is het tijd om te bepalen waar de sfeerverlichting komt. Geef eventueel met verschillende kleuren op de plattegrond aan welke lampen wel of niet gedurende de avond aan zijn. Op deze manier krijg je een goed overzicht welke ruimte in de kamer goed verlicht zijn tijdens de avond en welke ruimte en hoeken nog extra verlichting nodig hebben.
Geef als laatste op de plattegrond in deze donkere hoekjes ook aan welke lampen geplaatst kunnen worden ter ondersteuning van het verlichtingsplan en de sfeer, oftewel de sfeerverlichting. Zorg dat alle hoeken van de ruimte tijdens de gehele avond goed verlicht zijn.
Bekijk welke lampen gebruikt zijn en naar de verschillende hoogte van de lampen. Zitten er aansluitingspunten op de plaatsen waar de lampen zijn aangegeven? Heb je alleen staande lampen of wandlampen gebruikt of verschillende soorten lampen?

Stap 4: Verlichting aanschaffen
Als het plan af is en de soorten verlichting bepaald zijn, kun je gaan shoppen! Hierbij spreekt natuurlijk je gewenste stijl een rol. Kijk welke lampen qua kleur en design goed bij het interieur passen. En durf gerust te combineren!

Afbeeldingen afkomstig van Rietveld licht & wonen

Ga terug naar de Doe-het-zelf pagina

Lees meer over verlichting in de blog